AOW terug naar 65

AOW terug naar 65? Dat kan wel!

Henk Krols’ gestuntel rondom de AOW hield de gemoederen flink bezig. Het kostte zijn partij, 50plus, direct 4 zetels in de peilingen. En terecht. Maar hoe moet het nu verder met de AOW? Niemand durft hardop te zeggen wat de enig juiste maatregel is.

De ouderen werd tijdenlang de worst voorgehouden, door partijen die zich op de ouderen richten, dat de AOW én terug naar 65 kon én welvaartsvast. Dat dat onhoudbaar is, in zijn huidige vorm, is eenvoudig te illustreren. Maar niemand in de kringen van 50Plus, PVV en SP die het hardop durft te zeggen, zeker niet met de verkiezingen vlak voor de deur.

De AOW in haar huidige vorm is onhoudbaar

De AOW in haar huidige vorm is onhoudbaar. Voor wie er 20 minuten voor uit wil trekken, kijk de video van Arjan Lubach.

Kort samengevat: straks, over 15 à 20 jaar sowieso, moet elke AOW’er betaald worden door 2 werkenden. Dat betekent dat elke werkende de helft van de AOW van een oudere moet betalen. Dat is zo’n € 400/maand aan AOW-premie.

Op dit moment betaalt u minimaal zo’n 500 euro per jaar (€ 41/maand) en maximaal, voor wie echt veel verdient, € 4961 (rond de € 413/maand). De AOW is een “verzekering”. Maar eigenlijk is dat niet helemaal juist, het is namelijk een omslagsysteem. U betaalt aan de AOW-pot op basis van uw inkomen en krijg daarvoor straks vanuit diezelfde pot een vast bedrag uitgekeerd. Ongeacht uw inleg er voor.

Eigenlijk oneerlijk. Sommige mensen betalen elk jaar vele malen meer dan anderen. Omdat ze toevallig meer uren werken of meer verdienen. Wie er voor kiest een klein, part-time, baantje te hebben tegen een laag inkomen krijgt dezelfde AOW als iemand die zijn hele leven lang 40 of veel meer uren per week hard heeft gewerkt.

De AOW is niet helemaal meer van deze tijd – anderzijds, je kunt ouderen toch ook niet laten verhongeren als ze mogen stoppen met werken?

De beste oplossing?

De beste oplossing is het basisinkomen invoeren. Maar vooralsnog is dat niet haalbaar, voor zover het ooit (politiek) haalbaar gaat worden. Zou je een basisinkomen invoeren, dan is immers de AOW volstrekt irrelevant geworden.

We moeten dus op basis van de huidige situatie, en er van uitgaande dat de invoering van het basisinkomen nog zeker enkele decennia zal duren, een andere oplossing kiezen waarmee én de AOW terug kan naar 65 jaar (of zelfs nog eerder) én deze betaalbaar is.

De enige oplossing

De enige oplossing is: de AOW inkomensafhankelijk te maken. Op basis van vermogen en inkomen (neveninkomsten, pensioen!) dient de AOW in de vorm van een toelage te worden verstrekt. Wie (meer dan) voldoende geld heeft, krijgt niets, wie tekort komt, krijgt een aanvulling.

Willem Drees, PvdA of Vadertje DreesDaarnáást moet idealiter de AOW gebaseerd zijn op het voorafgaande arbeidspercentage. Als iemand er bewust voor kiest zijn of haar leven lang bijvoorbeeld slechts 50% te werken (en dus minimaal bij te dragen), moet ook de hoogte van de AOW maximaal 50% zijn van de volledige uitkering.

Alleen op die manier is de AOW ook weer volgens de geest van de wet zoals die ooit werd ingevoerd. Het was een ‘noodvoorziening voor ouden van dagen’.

De wet moest een tijdelijke oplossing zijn voor een urgent probleem. De wet gold aanvankelijk voor drie jaar, maar hij werd steeds verlengd. Er werd namelijk positief op gereageerd en in het eerste jaar na de invoering hadden 400.000 ouderen profijt van de nieuwe regeling. Het leverde Drees de bijnaam ‘vadertje Drees’ op. Nadat Drees in 1948 minister-president werd, bleef de regeling dan ook gewoon van kracht. Pas in 1957 werd hij officieel omgevormd tot de Algemene Ouderdomswet (AOW).
(ISGeschiedenis.nl)

De AOW heeft het kenmerk van veel PvdA-plannen uit het verleden; het “Sinterklaas spelen” ten laste van anderen. In dit geval van de toekomstige generaties. De werkenden betalen voor hen die klaar zijn met werken.

Dat we hier niet zomaar iets roepen blijkt ook uit het feit dat zelfs economen pleiten hier voor.

Volgens econoom Sweder van Wijnbergen moet de AOW inkomensafhankelijk worden. Van Wijnbergen doet dit voorstel in het AD. Volgens hem zijn de maatregelen nodig om de AOW betaalbaar te houden. De AOW moet alleen beschikbaar zijn als financieel vangnet voor ouderen die anders te weinig inkomen hebben, vindt hij. De econoom vergelijkt het zelf met de zorgpolis, die ook alleen uitkeert aan mensen die ziek zijn – zie Algemeen Dagblad.

Omvorming van de AOW naar een regeling op basis van behoefte/nood met behulp van een vermogens- en inkomenstoets is de enige oplossing. En ook een oplossing die voor bijvoorbeeld flexibilisering kan zorgen. De AOW kan dan ook gewoon weer op 65 jaar of zelfs eerder ingaan. Tijd dus voor een NAOW, een Nieuwe AOW-wetgeving die recht doet aan de huidige stand van zaken. Als de politiek nú geen moed toont om het op te lossen, is er over 15 tot 20 jaar helemáál geen AOW meer mogelijk want: onbetaalbaar.